Refleksje nad rozumowaniem i postępowaniem
Ryszard Gębuś
Kategorie: Filozofia. Religie.
Rok wydania lub ukończenia: 2018 | E-book dostępny u nas od: 2018-02-19
Średnia ocena: 4.75 | Liczba ocen: 4
Liczba pobrań: 42
Maria Pruszkowska, pomorska pisarka, sklasyfikowała onegdaj książki pod względem ich poczytności oraz zarazem ich wartości poznawczej oraz literackiej w sposób następujący:
- są książki, które się czyta
- są książki, które się pochłania
- są książki, które pochłaniają czytającego
Jeden z esejów nawiązuje do powyższego w wymiarze historycznym.

Na stosunek czytelnika do książek wpływ poza samą książką ma sam czytelnik; to czego oczekuje, czego szuka i czy to znajduje, od jego poziomu intelektualnego (inteligencji) itd. Poziom zaś jej, jak wykazały badania, systematycznie podnosi się w każdym następnym pokoleniu (jest więc także vice versa). To zjawisko kulturowe nosi nazwę efektu Flynna (patrz np. w Internecie) Na poczytność więc poszczególnych rodzajów literatury oddziałuje tzw. przeciętna inteligencja społeczeństwa, czyli także preferowane w nim sposoby rozumowania. Tej sprawie także oryginalne w książce poświęcono liczne fragmenty tekstu. O ile na swoją emocjonalność (wskaźnik EQ) osoba ma przeważnie mały wpływ, to wpływ poziomu inteligencji (wskaźnik IQ) na preferowane rodzaje literatury ma wpływ istotny. Im jest on wyższy, tym mniej preferuje się literaturę tzw. brukową - niskich lotów. Eseje i szkice nawiązują do możliwości podnoszenia poziomu własnej inteligencji oraz korzystnych tego konsekwencji. Tekst odnosi się zatem także do kwestii tzw. autorytetów. Wyprowadza potrzebę ich różnicowania na autorytety autentyczne oraz pozorne („prawdziwe” oraz „fałszywe”) - te ostatnie przez ogół nie uznawane). Teksty ukazują w ogólności oraz w wybranych sprawach kontrowersyjność „kultu autorytetów” - ze względu na możliwości wykorzystywania tego kultu do żerowania na naiwnych - w następstwie nieprzemyślanego wyboru„autorytetu dla siebie”. Ukazuje się także sposoby działania zainteresowanych pasożytniczym trybem życia, mające na celu swoiste podtrzymywanie w społecznościach kiepskich sposobów rozumowania. Epokę nowoczesną ze względu na sposoby rozumowania rozpoczęli R. Kartezjusz oraz F. Bacon - przedstawiając podstawy oceny jakości sposobów rozumowania, co nieco szerzej omówiono. Poprawne rozumowanie znajduje się na najwyższej półce dorobku homo sapiens. Ono stanowi także o mądrości człowieka - wraz z pewnym wpływem na nią sfery emocjonalnej. Jednakże przedstawiono także mechanizm negatywnego oddziaływania uczuciowości na jakość sposobu rozumowania, na jego skuteczność. Strumień myśli na powyższe tematy odnosi się do szeregu zjawisk społecznych i politycznych zarówno z przeszłości, jak i wydarzeń ostatnich dziesiątków lat, a także niebywale współczesnych oraz względnie trwałych. W książce wymienia się kilka tytułów książek, do których ciekawość kierowała krótkie cytaty oraz jeszcze krótsze „złote myśli”, na które powołano się w książce, mogą skłonić do rezygnacji z zapoznania się z nadmienioną literaturą. Wydzielenie w swoisty sposób poszczególnych części tekstu ułatwiają ich ocenę oraz ujawienie się w następstwie własnych refleksji. W wielu razach bogatszych, jak bogatsze jest doświadczenie czytelnika oraz bardziej swobodna a zarazem zdyscyplinowana wyobraźnia; także sposoby kojarzenia. Niejako na marginesie przytoczono praktyczny „dekalog” zasad służących praktyce poprawnego rozumowania. Zapoznanie się z tym tekstem na czterystu stronach umożliwi w wielu przypadkach wykorzystywanie go - po ocenie ich przydatności. Mamy nadzieję, że książkę tę p. Maria Pruszkowska, śp. wielu kolegom, koleżankom oraz znajomym by polecała.

Ryszard Gębuś - autor

 

[Ten e-book udostępnił jego autor]

Recenzje